✳️ تراژدی تاریخ
✳️نگاهی به مستند ۱۹۱۹ ساخته مهدی صلواتچی
🖊 نویسنده : مریم حجتی
⭕️ آن چه کشور طی دهههای معاصر گذرانده هرچند عبرتآموز، آنچنان گزنده است که مجال بحث و بررسی را تنگ و دشوار میسازد.
⭕️ فقر، هلاکت و ذلت واژههایی نیستند که بهتوان انتظار داشت مخاطب ایرانی برای مدتی طولانی آنها را تحمل کند.
⭕️ مانند حادثهدیدهای شکنجهکشیده، خاطرات تلخ ملی نیز برای هضم و مرور فاصلهای میطلبند تا غم، درد و حقارت فرصت تسکین پیدا کند. در عین حال، همین فاصله عرصه را برای دفن واقعیت و بازتکرار بدعهدیها و کارشکنیها میگشاید.
⭕️ مستند 1919 روایت خود را از واقعهای آغاز میکند که یک قرن از وقوع آن گذشته. در عین حال از ورای این فاصله یکصد ساله و زنده کردن شخصیتهایی که از آنها اگر چیزی هم مانده نامی است و یادی، اشارتی گاه و بیگاه مسیر خود را به سوی روزهایی نزدیکتر خواهند جست.
⭕️ مراسم نوروزی 1299فرا میرسد، در حالی که قحطی، مرگ و گرسنگی بر چهره کشور سایه افکنده است. روزنامه رعد خبری را با 9 روز تأخیر به چاپ میرساند؛ کلنل فضلاله، از افسران ژاندارمری، همزمان با مراسم نوروزی سران حکومتی به زندگی خود پایان داده است.
⭕️ به رغم پنهانکاریهای دولتی یادداشتی کوتاه که در لباس کلنل جا مانده بود، مسیر خود را از غسالخانه به روزنامهها، اشعار، کتابها، منابر، خطابهها و مبارزات خیابانی باز میکند.
ای هیئت ژاندارمری ایرانخواه
باشید ز اسرار وطن هم آگاه
سربازی انگلیس چون در پیش است
آن به که بمیرد کلنل فضلاله
⭕️ توافق 1919 هرچند به قیمت خونهای بیگناه و زندگیهای پرشمار بسته شد اما جایی جز زبالهدان تاریخ نخواهد داشت.
⭕️ مهدی صلواتچی، در مستند 38 دقیقهای خود به تشریح وقایع مربوط به انعقاد تا لغو یکی از پرماجراترین قراردادهای مابین ایران و انگلستان پرداخته است.
⭕️ اندک بودن تصاویر آرشیوی از زمان انعقاد قرارداد، گروه سازنده را به استفاده گسترده از فیلمهای آرشیونمایی شده و ترکیب آن با تصویر و خلاقیتهای صوتی و گرافیکی سوق داده که سبب شده تا نتیجه کار از لحاظ روایی جذاب و قابل توجه شود که این مسئله میتواند از طرف افراد مسلط به رویدادهای آن دوره، نقطه قوت کار تلقی شود.
⭕️ این دسته از منتقدان، 1919را تنها مروری سطحی و سریع میدانند که با بهرهگیری از تصویر و روایت به تجربه و خلق جذابیت پرداخته است.
⭕️ با این حال ساخته کارگردان جوان را باید از زاویهای دیگر نگاه کرد. بخشی وسیعی از جامعه ایران آشنایی و حتی علاقه اندکی نسبت به اتفاقات دهه پایانی سلطنت قاجار دارند.
⭕️ نامهایی چون خیابانی، بهار و عشقی هرچند از شاخصههای غرور ملی، نامهایی نیستند که در حافظه عمومی ما بیش از یک یا دو جمله بتوان در معرفی آنها پیدا کرد.
⭕️ مستند 1919 جامعهای را مخاطب میبیند که شنیدن اسم کلنلها و وثوقالدولهها تداعیگر خاطرهای برای او نیست و مستند، از این ویژگی به نفع خود بهره برده.
⭕️ صلواتچی ابایی ندارد از این که نقشی جدید برای شخصیتهای داستانش تعریف کند. محدودیت اطلاعات تاریخی مخاطب به مستند فرصت داده تا به ارائه روایتی نشنیده و نا آشنا بپردازد.
ادامه دارد ...
🅾 لینک کامل مطلب :
🌐
https://b2n.ir/770230
https://eitaa.com/joinchat/1748041776Cf90f6cedbe